СҮЛҮКТҮ ШААРДЫК КЕӉЕШИ

ТОКТОМ

Сүлүктү шаардык кеңешинин (сегизинчи чакырылышы) кезексиз VII сессиясы

2025-жылдын 27-августу №01-5/40

 Сүлүктү шаарынын аймагында үй бүлөлүк салттарды жана маркумду эскерүү үрп-адаттарын тартипке келтирүү жана калктын тынчтыгын жана бейпилдигин камсыз кылуу жөнүндө Жобосун бекитүү жөнүндө

Сүлүктү шаардык мэриясынын 2025-жылдын 25-августундагы №01-6/2490 сандуу 

Сүлүктү шаарынын аймагында үй бүлөлүк салттарды жана маркумду эскерүү үрп-адаттарын тартипке келтирүү жана калктын тынчтыгын жана бейпилдигин камсыз кылуу жөнүндө Жобосун бекитүү жөнүндө каты боюнча шаардык кеӊештин  “Мыйзамдуулук  депутаттык этика, регламент, жергиликтүү сыйлыктар жана  жергиликтүү жамааттар менен байланыш”  боюнча  туруктуу комиссиясынын сунуштарын угуп жана талкуулап Кыргыз Республикасынын Президентинин 14.08.2025ж. №27-19633 катынын негизинде Кыргыз Республикасынын “Ченемдик укуктук актылары” жана “Жергиликтүү мамлекеттик администрация жана жергиликтүү өз алдынчабашкаруу органдары жөнүндө” Мыйзамына ылайык Сүлүктү шаардык кеӊеши

ТОКТОМ КЫЛАТ:

1.    Сүлүктү шаардык кеӊешинин 18.03.2022ж. XI сессиясынын №44 токтому менен бекитилген Сүлүктү шаарынын аймагында үй бүлөлүк салттарды жана маркумду эскерүү үрп-адаттарын тартипке келтирүү жөнүндөгү Жобосу жокко чыгарылсын

2.     Сүлүктү шаарынын аймагында үй бүлөлүк салттарды жана маркумду эскерүү үрп-адаттарын тартипке келтирүү жана калктын тынчтыгын жана бейпилдигин камсыз кылуу жөнүндө Жобосу жаӊы редакцияда бекитилсин

3.    Бекитилген Жобону жалпыга маалымдоо каражаттарына жарыялоо жагы “Шахтер жолу гезитинин башкы редактору О. Саттаровага милдеттендирилсин 

4.    Жобонун талаптарына ылайык иш алып баруу жагы  шаардык мэрияга  милдеттендирилсин

5.    Токтомдун аткарылуусун көзөмөлдөө жагы шаардык кеӊештин кеӊештин  “Мыйзамдуулук депутаттык этика, регламент, жергиликтүү сыйлыктар жана  жергиликтүү жамааттар менен байланыш”  боюнча туруктуу комиссиясына жүктөлсүн

Сүлүктү шаардык кеӊешинин VII сессиясынын 27.08.2025ж №01-5/40 токтому менен бекитилген

Сүлүктү шаарынын аймагында үй-бүлөлүк салттарды жана маркумду эскерүү үрп-адаттарын тартипке келтирүү жана калктын тынчтыгын жана бейпилдигин камсыз кылуу жөнүндө

ЖОБО

I. Жалпы бөлүк      

            1.1. Кыргыз Республикасынын Президентинин 2022-жылдын 24-февралындагы №54 “Кыргыз Республикасынын үй-бүлөлүк салтанаттарды жана маркумду эскерүү үрп-адаттарын тартипке келтирүү боюнча чаралар жөнүндө” Жарлыгын, Кыргыз Республикасынын “Тынчтык жөнүндө” Мыйзамынын негизинде иштелип чыккан.

Акыркы жылдары көрүлүп жаткан аракеттерге карабастан, Сүлүктү шаарынын аймагында ар кандай үй-бүлөлүк салттарды, маркумду эскерүү урп-адаттарын жана башка иш-чараларды өткөрүүдө текебердик, өзүн эл алдында көрсөтүүгө умтулуу, башка адамдын социалдык абалын тенсинбөө, ашыкча ысырапкерчилик, элдин каада-салттарын сактабоо сыяктуу терс көрүнүштөр бар. Калк маркумду жерге коюууда, маркумду эскерүү, ошондой эле үйлөнүү үлпөттөрүн өткөрүүдө жана ар кандай үй-бүлөлүк иш-чараларда негизсиз чыгашаларга дуушар болууда. Курулай бедел күтүү, жок каада-салттарды сактоо үчүн адамдын материалдык мүмкүнчүлүгүнө ылайык келбеген көп сандагы адамдар чакырылат. Натыйжада тамак-аш көп жасалып, көптөгөн мал союлуп, акча каражаттары ашыкча чыгымдалат. 

Мындай ашыкча чыгымдар үй-бүлөлүк бюджетке зыян келтирет жана калктын жашоо денгээлине терс таасирин тийгизет. Көптөгөн жарандар каражатты карызга, кредитке алат жана аны төлөө үчүн мигрант болуп, иштегени кетишет. Сүлүктү шаарынын жарандары үй-бүлөлүк жана башка иш-чараларды өзүнүн мүмкүнчүлүгүнө жана ири акча каражаттарын чыгымдабастан, өткөрүшү зарыл. Мындай учурда интелегенциянын өкүлдөрү жарандарга үлгү болууга тийиш. Азыркы учурда коомдо руханий маданият, социалдык адилеттүүлүктү турукташтыруу, өзгөчө жаштар арасында мындай маселеге аяр мамиле кылууну калыптандырууда катуу тартипке келтирүү талап кылынууда. Андыктан, коншулары жана туугандарынын алдында сын-пикирге кабылбоо, коомчулуктун басымында калбоонун мүмкүнчүлүгү катары жана ири акча каражатты сарптабастан, көп сандаган малды сойбостон, башка ысырапкерчиликке жол бербестен өткөрүү үчүн Жобо иштелип чыкты.

Коомчулуктагы ыксыз чыгымдарга мыйзам чегинде бөгөт коюу, ага каршы күрөшүү шаар тургундарынын  ар биринин милдети болуу керек деген сунуш-пикирлер ар кайсы жамааттардан келип түшүүдө, ал эми бул маселени шаар мыйзамына киргизүү менен жалпы коомчулук тарабынан жөнгө салуу көздөйт.

1.2. Куру намыстуулукка, ашыкча чыгымдуулукка каршы күрөшүү жамааттардын ар бир мүчөсүнүн милдети болуу керек. Эл арасындагы тойлорду, белгилүү күндөрдү, кечелерди өткөрүү жана маркумду акыркы сапарга узатуу, аларды эскерүүгө байланыштуу каада-салттар Кыргыз Республикасынын Президентинин Жарлыгынын негизинде, Президентинин Баткен облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн буйругунун негизинде жана   Сүлүктү шаардык  кеңештин сессиясында атайын комиссия тарабынан даярдалып коомдук өзүн-өзү башкаруу аймактарында, коомдук уюмдарында, аксакалдар, аялдар, жаштар уюмдарында талкууга алынгандан кийин шаардык кеңештин туруктуу комиссиясы менен шаардык каада-салтарды жөнгө салуу боюнча комиссиясында бирге каралгандан кийин  шаардык кеңештин сессиясында бекитилет жана ушул Жобонун негизинде жүргүзүлүүгө тийиш.

1.3. Шаардын жашоочуларынын  социалдык, маданий жана күндөлүк турмушун жакшыртууга карата кабыл алынган укуктук ченемдик актылары  Кыргыз Республикасынын Конституциясына, Мыйзамдарына, Президенттин Указдарына, Өкмөттүн жана шаардык кеӊештин чечимдерине,  жергиликтүү өз алдынча башкаруу жамаатынын Уставына карама-каршы келбесе шаардын аймагындагы атуулдар, мекеме ишканалар менчигинин түрүнө карабастан, аткарууга милдеттүү.

Бул Жобонун максаты: Сүлүктү шаарынын жарандарынын социалдык жана экономикалык  жашоо денгээлин жогорулатуу, ошондой эле диний ырым-жырымдарды, үрп-адаттарды жана коомдун руханий абалына терс таасирин тийгизүүчү башка иш-чараларды өткөрүүдө ысырапкорчулукту болтурбоо эсептелинет.

2. Тойлорду, кечелерди жана мааракелерди, өткөрүү жөнүндө

2.1. Шаардын тургундары тойлорду, белгилүү күндөрдү жана  кечелерди өткөрүү боюнча сунуштарын, ой-пикирлерин коомдук өзүн-өзү башкаруу аймактарынын башчыларына жана каада салт боюнча комиссияларга 10-15 күн мурун билдирүүсү керек. Ал билдирүүгө сөзсүз төмөнкүдөй маалыматтар болууга тийиш:

- өтүлө турган маарекени өткөрүү күнү, сааты, өткөрүүчү жайы.

- Тойго, кечеге кетүүчү жалпы чыгымдын саны (сом менен);

- Маарекеге союлуучу жандыктардын түрү, саны;