КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН МЫЙЗАМЫ

 

1999-жылдын 18-октябры № 112

Кыргыз Республикасында жарандарды медициналык камсыздандыруу жөнүндө

(Кыргыз Республикасынын 2003-жылдын 21-апрелиндеги № 85, 2003-жылдын 15-июлундагы № 149, 2006-жылдын 28-декабрындагы № 208, 2009-жылдын 17-февралындагы № 52, 2020-жылдын 22-августундагы № 142, 2023-жылдын 29-мартындагы № 72, 2024-жылдын 7-августундагы № 163 , 2026-жылдын 20-февралындагы № 19 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

(Преамбула Кыргыз Республикасынын 2020-жылдын 22-августундагы № 142 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

I БӨЛҮМ ЖАЛПЫ ЖОБОЛОР

1-статья. Медициналык камсыздандыруу түшүнүгү

Медициналык камсыздандыруу - бул Кыргыз Республикасында сапаттуу медициналык, алдын алуу жана башка тейлөөнү камсыз кылуучу социалдык жактан коргоо иш-чараларынын тутуму.

1¹-статья. Ушул Мыйзамдын предмети

Ушул Мыйзам мамлекеттик бийлик органдары, юридикалык жана жеке жактар үчүн милдеттүү болгон Кыргыз Республикасында жарандарды медициналык камсыздандыруунун укуктук, уюштуруучулук жана каржылоо негиздерин аныктайт.

(КР 2020-жылдын 22-августундагы № 142 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

2-статья. Медициналык камсыздандыруунун түрлөрү

Медициналык камсыздандыруу төмөнкүдөй түрлөрдө жүзөгө ашырылат:

- (абзац КР 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

- милдеттүү (милдеттүү медициналык камсыздандыруу);

- ыктыярдуу (ыктыярдуу медициналык камсыздандыруу).

(КР 2009-жылдын 17-февралындагы № 52, 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

 

3-статья. Негизги түшүнүктөр жана аныктамалар

Ушул Мыйзамда төмөнкүдөй түшүнүктөр жана аныктамалар колдонулат:

1) медициналык камсыздандыруунун субъекттери - камсыздоочу, медициналык милдеттүү камсыздандыруу төлөмдөрүн чогултууга ыйгарым укуктуу орган, камсыздандыруучу, камсыздандырылган жак, берүүчү;

2) камсыздоочу - медициналык камсыздандыруу боюнча төлөм берген жеке же юридикалык жак;

3) милдеттүү медициналык камсыздандыруу программаларын каржылоону жүзөгө ашырууга ыйгарым укуктуу аткаруу органы - милдеттүү медициналык камсыздандыруу чөйрөсүндө мамлекеттик саясатты ишке ашыруучу аткаруу орган;

4) мамлекеттик социалдык камсыздандыруу тутумунун аткаруу органы - милдеттүү медициналык камсыздандыруу төлөмдөрүнүн каражаттарын топтоону жана аларды милдеттүү медициналык камсыздандыруу чөйрөсүндө мамлекеттик саясатты ишке ашыруучу аткаруу органына берүүнү жүзөгө ашыруучу орган;

5) милдеттүү медициналык камсыздандырууга төлөмдөрдү чогултууну жүзөгө ашырууга ыйгарым укуктуу орган - Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан аныкталган, камсыздандыруу төлөмдөрүн чогултуу жана аларды мамлекеттик социалдык камсыздандыруу тутумунун аткаруу органына өткөрүп берүү боюнча функциялары жана ыйгарым укуктары бар Кыргыз Республикасынын мамлекеттик органы;

6) камсыздандыруучу - медициналык камсыздандыруу жагында камсыздандыруу ишин жүзөгө ашыруучу юридикалык жак;

7) камсыздандырылуучу - ал үчүн камсыздандыруучуга медициналык камсыздандыруу төлөмү келип түшкөн жак;

8) берүүчү - менчигинин түрүнө карабастан дарылоочу-алдын алуучу, фармацевтикалык мекеме же уюм, же болбосо жеке медициналык практиканы же фармацевтикалык ишти жүргүзгөн, иштин бул түрүн жүргүзүүгө лицензиясы бар жана медициналык, алдын алуучу, реабилитациялык, ден соолукту чыңдоочу, фармацевтикалык кызмат көрсөтүүлөрдү жүзөгө ашыруучу адам;

9) медициналык, алдын алуучу, фармацевтикалык, реабилитациялык, ден соолукту чыңдоочу кызмат көрсөтүүлөр - медициналык жана алдын алуучу жардам, фармацевтикалык камсыздоо;

10) милдеттүү медициналык камсыздандыруу программасы - милдеттүү медициналык камсыздандыруу боюнча келишимдердин негизинде берүүчүлөр тарабынан көрсөтүлүүчү медициналык жана алдын алуучу кызмат көрсөтүүлөрдүн, дары-дармек менен камсыз кылуунун көлөмү жана шарттары;

11) ыктыярдуу медициналык камсыздандыруу программасы - түзүлгөн келишимдерге ылайык камсыздандыруу уюму тарабынан көрсөтүлүүчү жана милдеттүү медициналык камсыздандыруу программасынан тышкары көрсөтүлүүчү медициналык, алдын алуучу жана башка кызмат көрсөтүүлөрдүн көлөмү жана шарттары;

12) медициналык камсыздандыруу төлөмдөрү - камсыздандыруучуга төлөнүүчү медициналык милдеттүү же ыктыярдуу камсыздандыруу боюнча камсыздандыруу төлөмдөрү;

13) камсыздандыруу төлөмдөрүнүн тарифи - камсыздандыруучуга төлөнүүчү камсыздандыруу төлөмүнүн өлчөмү;

14) бюджетти болжолдоо жана аткаруу боюнча ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган - Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан бюджеттик жана финансылык чөйрөлөрдө мамлекеттик саясатты иштеп чыгууга, координациялык жөнгө салууга жана аткаруу функцияларын жүзөгө ашырууга ыйгарым укук берилген аткаруу бийлигинин борбордук органы;

15) Жарандарды медициналык-санитардык жардам менен камсыз кылуу боюнча мамлекеттик кепилдиктер программасы (мындан ары - Мамлекеттик кепилдиктер программасы) - саламаттык сактоо жана милдеттүү медициналык камсыздандыруу чөйрөсүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык, менчигинин түрүнө карабастан, саламаттык сактоо уюмдарында медициналык-санитардык жардам алууга алардын укуктарын ишке ашырууну камсыз кылуучу жарандарга медициналык-санитардык жардам көрсөтүүнүн кепилденген көлөмү, түрлөрү жана шарттары.";

(КР 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

I¹ БӨЛҮМ БАЗАЛЫК МАМЛЕКЕТТИК МЕДИЦИНАЛЫК КАМСЫЗДАНДЫРУУ

(Бөлүм КР 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

II БӨЛҮМ  МЕДИЦИНАЛЫК МИЛДЕТТҮҮ КАМСЫЗДАНДЫРУУ

4-статья. Медициналык милдеттүү камсыздандыруу түшүнүгү

Медициналык милдеттүү камсыздандыруу - бул камсыздандыруу окуясы келип чыкканда, Мамлекеттик кепилдиктер программасынын чектеринде камсыздандырылган адамга медициналык милдеттүү камсыздандыруу каражаттарынын эсебинен медициналык жардам көрсөтүүнүн кепилдиктерин камсыз кылууга багытталган мамлекет тарабынан түзүлүүчү укуктук, экономикалык жана уюштуруучулук чаралардын тутуму болгон социалдык коргоонун түрү.

(КР 2020-жылдын 22-августундагы № 142 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

1-Глава  Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун негизги жоболору

5-статья. Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун максаттары жана милдеттери

Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун максаты Кыргыз Республикасында камсыздандырылган жарандардын медициналык милдеттүү камсыздандыруу программасынын чектеринде сапаттуу медициналык жана алдын алуу жардамдарын кепилдикке алуу жана камсыздоо болуп саналат.

Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун милдеттерине:

- медициналык милдеттүү камсыздандыруу тутумунда медициналык жана алдын алуу тейлөөлөрүн дары-дармек менен камсыз кылууну каржылоону башкаруу;

- медициналык милдеттүү камсыздандыруу тутумунда берилген медициналык, алдын алуу тейлөөлөрүн, дары-дармек менен камсыз кылуунун сапатын башкаруу;

- калктын бардык катмарын медициналык милдеттүү камсыздандыруу менен жеткилең камтуу;

- камсыздандырылган жарандар милдеттүү медициналык камсыздандыруу программалары боюнча медициналык, алдын алуу жана башка тейлөөнү алганда алардын укуктарын жана кызыкчылыктарын коргоо;

- (абзац КР 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

- медициналык милдеттүү камсыздандырууну киргизүүнү саламаттыкты сактоо секторундагы реформалар менен айкалыштыруу;

- социалдык чөйрөнү реформалоого үзгүлтүксүз мамиле кылууга негизделген мыйзамдык базаны түзүү кирет.

(КР 2003-жылдын 15-июлундагы № 149, 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

(КР 2003-жылдын 15-июлундагы № 149 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

6-статья. Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун принциптери

Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун негизги принциптерине:

- бардык камсыздандырылган жарандар камсыздандырылган жактын социалдык статусуна жана төккөн төлөмдөрүнүн өлчөмүнө карабастан, медициналык милдеттүү камсыздандыруу базалык программанын көлөмүндө бирдей медициналык жана алдын алуу боюнча тейлөөсүнө укуктуу;

- медициналык милдеттүү камсыздандыруу тутумундагы өз ара мамилелер медициналык милдеттүү камсыздандыруу субъектеринин ортосундагы келишимдердин негизинде жөнгө салынат;

- төлөм төлөөчүлөрдүн алдында медициналык милдеттүү камсыздандыруунун бюджетинин аткарылышындагы маалымдуулук;

- камсыздандырылган жарандардын укуктук жактан корголушун камсыз кылуу кирет.

7-статья. Медициналык милдеттүү камсыздандыруу программасы

Медициналык милдеттүү камсыздандыруу программасы медициналык милдеттүү камсыздандыруунун негизги жана кошумча программасынан турат.

Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун негизги программасы бирдиктүү төлөөчү тутумунда Мамлекеттик кепилдиктер программасынын чегинде төккөн төлөмдөрүнүн өлчөмүнө карабастан камсыздандырылган жарандарга акысыз же болбосо жеңилдетилген шарттарда көрсөтүлүүчү медициналык жана алдын алуу тейлөөлөрүнүн, дары-дармек менен камсыз кылуунун көлөмүн жана шарттарын аныктайт.

Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун кошумча программасы камсыздандырылган жарандар акы төлөөгө катышкан медициналык, алдын алуу тейлөөлөрүнүн, дары-дармек менен камсыз кылуунун, ден соолукту калыптандыруу жана ден соолукту чыңдоо иш-чараларынын көлөмүн жана шарттарын аныктайт.)

(Бөлүк КР 2020-жылдын 22-августундагы № 142 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту)

(КР 2003-жылдын 15-июлундагы № 149, 2009-жылдын 17-февралындагы № 52, 2020-жылдын 22-августундагы № 142, 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

 

2-Глава Медициналык милдеттүү камсыздандыруунун субъекттери

8-статья. Кыргыз Республикасында милдеттүү медициналык камсыздандырылууга тийиш болгон жактар

Төмөнкүлөр милдеттүү медициналык камсыздандырылууга тийиш:

- Кыргыз Республикасынын жарандары;

- башка адамдар: Евразия экономикалык бирлигине мүчө мамлекеттердин жарандары жана алардын үй-бүлө мүчөлөрү; чет өлкөлүк жарандар, ошондой эле Кыргыз Республикасынын билим берүү уюмдарында окуп жаткан жана иштеп жаткан чет өлкөлүк адамдар; жарандыгы жок адамдар, качкындар жана Кыргыз Республикасында башпаанек издеген адамдар; кайрылмандар.

Милдеттүү медициналык камсыздандыруу системасында камтылбаган адамдар медициналык, алдын алуучу, реабилитациялык жана ден соолукту чыңдоо кызмат көрсөтүүлөрүн өз алдынча төлөйт.

Милдеттүү медициналык камсыздандыруунун эрежелерин Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети аныктайт.

(Кыргыз Республикасынын 2023-жылдын 29-мартындагы № 72 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

 

9-статья. Милдеттүү медициналык камсыздандырууга төгүмдөрдү төлөөчүлөр

 

Милдеттүү медициналык камсыздандырууга камсыздандыруу төгүмдөрүн төлөөчүлөр болуп төмөнкүлөр эсептелет:

- Кыргыз Республикасынын жарандары;

- уюштуруу-укуктук түрүнө жана менчигинин түрүнө карабастан юридикалык жактар, анын ичинде чет өлкөлүк жактар, алардын обочолонгон бөлүмдөрү (филиалдары жана өкүлчүлүктөрү);

- мамлекеттик социалдык камсыздандыруу боюнча камсыздандыруу төгүмдөрүнүн тарифтери жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында аныкталган жактар.

Милдеттүү медициналык камсыздандырууга төгүмдөр Кыргыз Республикасынын иш берүүчүлөрү, кызматкерлери жана жарандары тарабынан мамлекеттик социалдык камсыздандыруу боюнча камсыздандыруу төгүмдөрүнүн тарифтери жөнүндө Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында аныкталган катышта жана өлчөмдөрдө төлөнөт.

Жарандардын төмөнкүдөй категориялары үчүн милдеттүү медициналык камсыздандырууга төгүмдөр республикалык бюджеттин каражаттарынан Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан белгиленген катышта жана өлчөмдөрдө, бирок жылына 1,5 эсептик көрсөткүчтөн кем эмес өлчөмдө төлөнөт:

- калкты иш менен камсыз кылуу мамлекеттик кызматынын органдарында расмий катталган жумушсуз жарандар;

- пенсионерлер, анын ичинде аскер пенсионерлери;

- бала кезинен ден соолугунун мүмкүнчүлүгү чектелген адамдар жана социалдык жөлөкпул алуучулар;

- он алты жаш куракка толгонго чейинки балдар (жалпы билим берүү уюмдарынын жана медреселердин окуучулары - алар окуусун бүткөнгө чейин, бирок алар он сегиз жаш куракка толгондон ашык эмес), баштапкы кесиптик окуу жайларынын окуучулары, орто жана жогорку кесиптик окуу жайларынын студенттери - алар жыйырма бир жаш куракка толгонго чейин (сырттан же кечки бөлүмдө окугандарды кошпогондо);

- Кыргыз Республикасынын укук коргоо жана башка органдарында кызмат өтөп жаткан адамдар;

- Кыргыз Республикасынын аскер кызматчылары.

Эгерде Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ынайын күчүнө кирген эл аралык келишимдерде башкасы каралбаса, чет өлкөлүк жарандар же Кыргыз Республикасынын билим берүү мекемелеринде окуп жаткан жана иштеп жаткан адамдар үчүн, ошондой эле жарандыгы жок адамдар, качкындар жана Кыргыз Республикасында башпаанек издеген адамдар, кайрылмандар үчүн төгүмдөрдү мамлекеттик социалдык камсыздандыруу чөйрөсүндөгү Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык камсыздандыруучу же чет өлкөлүк жарандар же Кыргыз Республикасынын билим берүү мекемелеринде окуп жаткан жана иштеп жаткан адамдар, жарандыгы жок адамдар, качкындар жана Кыргыз Республикасында башпаанек издеген адамдар, кайрылмандар өз алдынча төлөйт.

Милдеттүү медициналык камсыздандыруу системасында камтылбаган адамдар милдеттүү медициналык камсыздандыруу полистерин, анын ичинде накталай эмес формада сатып алуу жолу менен милдеттүү медициналык камсыздандырууга төгүмдөрдү төлөйт.

Милдеттүү медициналык камсыздандыруу полиси милдеттүү медициналык камсыздандыруу системасында ишке ашырылуучу мамлекеттик программалар боюнча медициналык кызмат көрсөтүүлөрдү алууга укукту жана камсыздандырылган деген статусту берет.

Милдеттүү медициналык камсыздандыруу полисинин наркын эсептөө методикасы Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан аныкталат.

(Кыргыз Республикасынын 2023-жылдын 29-мартындагы № 72 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

 

10-статья. Медициналык милдеттүү камсыздандырууга төлөмдөрдү чогултууга ыйгарым укугу бар орган

Милдеттүү медициналык камсыздандырууга төлөмдөрдү чогултууну жана аларды мамлекеттик социалдык камсыздандыруу тутумунун аткаруу органына берүүнү жүзөгө ашырууга ыйгарым укуктуу орган Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан аныкталат.

Мамлекеттик социалдык камсыздандыруу тутумунун аткаруу органы милдеттүү медициналык камсыздандыруу төлөмдөрүнүн каражаттарын топтоону жана аларды милдеттүү медициналык камсыздандыруу чөйрөсүндө мамлекеттик саясатты ишке ашыруучу аткаруу органына берүүнү жүзөгө ашырат.

(КР 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

11-статья. Милдеттүү медициналык камсыздандырууну жүзөгө ашыруучу органдар

Милдеттүү медициналык камсыздандырууну милдеттүү медициналык камсыздандыруу чөйрөсүндө мамлекеттик саясатты ишке ашыруучу аткаруу органы жана анын аймактык башкаруу органдары жүзөгө ашырат.

(КР 2024-жылдын 7-августундагы № 163 Мыйзамынын редакциясына ылайык)

 

12-статья. Тейлөөчүлөр

Медициналык милдеттүү камсыздандыруу тутумундагы тейлөөчүлөр өз ишин медициналык милдеттүү камсыздандыруунун субъекттери менен келишимдердин негизинде жүргүзөт.

3-Глава  Медициналык милдеттүү камсыздандыруу тутумунун субъекттеринин укуктары жана милдеттери